سمپوزیوم بینالمللی «روایت علم و روایت امید» با حضور مجازی پروفسور کاتالین کاریکو، برنده جایزه نوبل فیزیولوژی یا پزشکی ۲۰۲۳، به محلی برای تلاقی دانش جهانی و استقامت بومی بدل شد. این رویداد که با همت «اتحاد زیستشناسان ایران» و «شاخه دانشجویی انجمن تولیدکنندگان و صادرکنندگان محصولات زیستفناوری ایران» برگزار شد، نه تنها به کالبدشکافی مسیرهای سخت پژوهش پرداخت، بلکه با هدف احیای انگیزه در نسل جوان پژوهشگران، به ترسیم افقهای روشن پیش روی صنعت زیستدارویی کشور همت گماشت.
به گزارش دنیای برند؛ سالن ابوریحان بیرونی دانشگاه شهید بهشتی، در دهمین روز از مردادماه ۱۴۰۵، شاهد برگزاری یکی از مهمترین رویدادهای علمی سال در حوزه زیستفناوری بود.
آغاز امید؛ گذار از سکون به حرکت
سمپوزیوم با سخنان بهمن مرادی آغاز شد. وی با اشاره به وقفهای ششماهه در فعالیتهای علمی کشور، هدف این همایش را بازسازی انگیزه در جامعه دانشجویی توصیف کرد. مرادی گفت: «ما با بررسی فیدبکها، فقدان انگیزه برای تداوم مسیر را حس کردیم. تصمیم گرفتیم با دعوت از چهرهای جهانی که شرایط سخت را زیسته است، نمادی از استقامت را در برابر دیدگان پژوهشگران قرار دهیم.» او پروفسور کاریکو را الگویی از سرسختی در برابر ناملایمات دانست که توانست با واکسن mRNA جهان را نجات دهد.
در ادامه، دکتر امیرحسین عبدالغفاری، عضو هیئت علمی دانشگاه علوم پزشکی آزاد تهران، با خوشآمدگویی به بیش از ۹۰۰ شرکتکننده حضوری و ۲۰۰ آنلاین، خطاب به دانشجویان تردیدزده گفت: «ایران به تکتک ما احتیاج دارد. ما اینجا هستیم تا نشان دهیم با وجود تمام مشقتها و کملطفیها، کارهای بسیار بزرگی در همین کشور قابل انجام است.»
روایت علم؛ تاریخچهای از استمرار در مهار پاندمیها
بخش علمی رویداد با سخنرانی دکتر سید داور سیادت، رئیس مرکز تحقیقات میکروبیولوژی انستیتو پاستور ایران، با عنوان «روایت علم» پیگیری شد. وی با نگاهی تحلیلگرانه، تاریخ تقابل انسان و پاتوژنها را از طاعون در ۴۳۰ سال پیش از میلاد تا پاندمیهای قرن اخیر واکاوی کرد. دکتر سیادت ضمن قدردانی از پویایی «اتحاد زیستشناسان»، از پروفسور خامسیپور به عنوان «پدر علم واکسینولوژی کشور» یاد کرد و تجربیات وی در سازمان بهداشت جهانی (WHO) را سرمایهای عظیم برای نسل جدید خواند.
روایت امید؛ تجربههای زیسته در صنعت
بخش «روایت امید» سمپوزیوم، بستری برای به اشتراکگذاری چالشهای عملیاتی و موفقیتهای فناورانه بود:
- دکتر ریحانه میرحسنی، مدیرعامل نویان پژوهان زیست دارو: او از یک دهه فعالیت برای تبدیل پایاننامهها به محصول سخن گفت. وی با یادآوری کار در «کانکسهای تجهیزشده» و مسیر پرفرازونشیب تولید نخستین واکسن HPV بخش خصوصی، تأکید کرد: «امید فراتر از انگیزه شروع، شبکهای از انسانها و منابع است که اجازه نمیدهد کار در میانه راه به بنبست برسد.»
- دکتر علیرضا دانشور: با مرور مسیر ورود از حوزه تشخیص کووید-۱۹ به فناوریهای نوین درمان سرطان و CAR-T Cell، بر اهمیت اثرگذاری واقعی بر زندگی بیماران تأکید کرد. او سه عامل «پشتکار»، «جاهطلبی همراه با ریسکپذیری» و «مهارت شنیدن پاسخ منفی» را کلید موفقیت در کارآفرینی علمی دانست.
- دکتر سمیرا احمدی: با نگاهی واقعگرایانه به حوزه سلژنتراپی، بر چالشهای «رگولاتوری» تأکید کرد. او موفقیت را محصول یک «اکوسیستم» دانست و گفت: «در شرایط خاص امروز، امید داشتن یک احساس ساده نیست؛ بلکه یک تصمیم است.»
- دکتر بهروز حاجیان تهرانی: رئیس هیئتمدیره گروه پیشتاز طب زمان، داستان تغییر مسیر از پزشکی به علوم آزمایشگاهی را به عنوان «کشف بزرگ زندگیاش» روایت کرد. وی «حل مسئله» را موتور محرک نوآوری خواند و بر لزوم گذار به «پزشکی نسل سوم» (پیشبینی و پیشگیری) تأکید ورزید.
- دکتر هاله حامدیفر: بنیانگذار شرکت سیناژن، با نگاهی به روزهای سخت اولیه (کار در سوله و جلسات در کوچه)، داستان سیناژن را «داستان دوام» خواند. وی تصریح کرد: «امید یک تصمیم است؛ نه یک فانتزی. نسل ما برای بومیسازی تلاش کرد، اما نسل شما باید داشتههای ما را از مرزها عبور دهد.»
رونمایی از «طرح ملی بایوفارما»؛ پل میان دانشگاه و صنعت
در بخش نهایی، دکتر امیرحسین عبدالغفاری از «طرح ملی بایوفارما» رونمایی کرد. این طرح که با همکاری «شاخه دانشجویی انجمن تولیدکنندگان و صادرکنندگان محصولات زیستفناوری» و «اتحاد زیستشناسان ایران» و حمایت شرکت سیناژن شکل گرفته، پاسخی استراتژیک به شکاف مهارتی میان دانشگاه و بازار کار است.
اصول کلیدی طرح:
- ایجاد اکوسیستم دیجیتال: گذراندن دورههای تخصصی (QC، مارکتینگ و فنی) تحت نظارت صنعت.
- حذف آزمون و خطا: جذب نیرو بر اساس صلاحیتهای احراز شده در طول پلتفرم آموزشی.
- مرجعیت HR: تبدیل شاخه دانشجویی انجمن به مرجع اصلی تأمین نیروی متخصص برای شرکتهای بایوتکنولوژی.
دکتر عبدالغفاری در انتهای این سمپوزیوم، با اشاره به اینکه هزار بهانه برای انجام ندادنِ کارهای بزرگ وجود دارد، تأکید کرد که تفاوت میان نسل فعلی و گذشته، تنها در «خواستن» و «نتیجهگرایی» است. این نشست با امضای نمادین پوستر «طرح ملی بایوفارما» توسط فعالان صنعت، به عنوان عهدی برای آیندهای روشنتر، به کار خود پایان داد.
